8 September 2010 - Biodiversiteit in een veranderende wereld

Als voorzitter van de Europese Raad Leefmilieu vervult minister Schauvliege een sleutelrol in de totstandkoming van een post-2010 visie op Biodiversiteit van de EU. De Conferentie wil morgen 9 september sluiten met een “Message from Ghent”, een duidelijke Europese beleidsaanbeveling voor de 10de Conferentie der Partijen (COP) van de Conventie voor Biodiversiteit in oktober in Nagoya (Japan).

2010 is als Internationaal Jaar voor de Biodiversiteit een mijlpaal. De Europese doelstelling om de achteruitgang van de biodiversiteit een halt toe te roepen tegen 2010 heeft niet het verhoopte succes gehad. Daarom moet zo vlug mogelijk een tandje bij gestoken worden en moet het beleid dringend nieuwe impulsen geven.

Als voorzitter van de Europese Raad Leefmilieu heeft Joke Schauvliege in samenspraak met het EU-triovoorzitterschap Spanje-België-Hongarije ‘biodiversiteit’ bovenaan de agenda geplaatst. Onder het Spaanse EU-voorzitterschap stelde de Europese Raad van 15 maart 2010 een langere termijnvisie voor biodiversiteit tot 2050 voorop. Het doel is het verlies aan biodiversiteit en de degradatie van ecosysteemdiensten stoppen en zoveel mogelijk herstellen tegen 2020. België en Hongarije zullen nu trachten de nieuwe doelstellingen te implementeren.

Ingrijpen is hard nodig. Enkele vaststellingen van de derde Global Biodiversity Outlook bevestigen dit:

• de ontbossing schrijdt verder aan 6 miljoen hectare per jaar;
• de jongste 20 jaar is 35% van de mangroves verdwenen;
• slechts 13% van de landoppervlakte is beschermd gebied, slechts een half procent van de mariene oppervlakte is beschermd;
• 40% van de soorten zijn sinds 1970 verdwenen.

De Global Diversity Outlook steunt op rapporten van meer dan 110 landen die door de betreffende regeringen zijn overgemaakt aan het secretariaat van de Conventie voor Biologische Diversiteit en samengesteld is in samenwerking met UNEP (United Nations Environment Programme).

Meer inspanningen
Een inventaris van successen en tekortkomingen van huidig beleid dient als insteek voor nieuwe doelstellingen post-2010. Leiders van over heel de wereld worden opgeroepen vanaf nu meer inspanningen te leveren voor de ontwikkeling en het behoud van de biodiversiteit om te komen tot een meer ambitieuze doelstelling die de komende COP in Nagoya wil uitzetten.

De Biodiversiteitsconferentie van Gent waarop de Raadsvoorzitter samen met de Europese Commissie en de andere Belgische overheden Europese leiders, beleidmakers, leden van de Europese instellingen, ngo’s, wetenschappers en betrokkenen uitnodigde, levert daartoe een belangrijke bijdrage. Op dit forum worden ideeën, ervaringen en innovatieve oplossingen voor Europa’s meest dringende beleidsuitdagingen besproken en uitgewisseld.

Dat gebeurt in 3 thematische werkgroepen, waarvan vandaag het eerste deel plaatsvindt.

1. De workshop Biodiversiteit in een verstedelijkte omgeving gaat dieper in op de ontwikkeling van groene infrastructuur en overleg, het sluiten van partnerschappen met de diverse ruimtegebruikers en communicatietools om burgers te mobiliseren.
   75 % van de Europese bevolking woont in verstedelijkt gebied. Dat cijfer zal de komende tien jaar nog stijgen. Biodiversiteit in de steden is ontzettend belangrijk voor de leefbaarheid. Maar ook in de landelijke rand er rond. Die zogenaamde voorraadkamer voor zuiver drinkwater en voedsel, cruciaal voor de steden, staat onder enorme druk door het toenemend ruimtegebruik. Steden hebben er dus alle belang bij om hun ecologische voetafdruk zo minimaal mogelijk te houden.
2. De tweede workshop gaat in op evaluatiemethoden voor de waardering van ecosysteemdiensten.
   Ecosysteemdiensten zijn voordelen die mensen genieten van ecosystemen zoals voedsel, water, beheersing van overstromingen. Het is aangewezen dat ook de economische voordelen die biodiversiteit kan opleveren, opgenomen worden in de discussie over het behoud en de ontwikkeling van biodiversiteit. Beleidmensen moeten op zoek gaan naar het ideale evenwicht tussen economische, sociale en leefmilieudoelstellingen. Daarom is het belangrijk een methode te vinden om ecosysteemdiensten op een correcte manier te evalueren en de kosten-baten duidelijk te maken. De studie The Economic of Ecosystems and Biodiversity (TEEB) waarvan het rapport over Lokaal/Regionaal beleid en Overheidsmanagement op deze conferentie officieel wordt voorgesteld, levert ook evaluatiemethoden om kosten van biodiversiteitsverlies in kaart te brengen.
3. De derde workshop spitst zich toe op het formuleren van beleidsdoelstellingen voor biodiversiteit na 2010 vanuit sectoraal beleid, financieel beleid, klimaatverandering en wetenschap.

De Europese Raad van 15 maart tekende voor biodiversiteit een langetermijnvisie voor 2050 met als doel het verlies aan biodiversiteit en de degradatie van ecosystemen te stoppen en zoveel mogelijk te herstellen tegen 2020. Vraag is: waarom werden de vorige doelstellingen niet gehaald? Elk beleidsniveau moet dat onderzoeken. De conferentie in Gent doet voorstellen om de doelstellingen te halen inzake:

• integratie van biodiversiteit in sectoraal beleid op verschillende niveaus;
• structurele verhoging van de financiële middelen voor biodiversiteit;
• uitwerken van synergieën tussen biodiversiteit en klimaatbeleid;
• kloof dichten tussen wetenschap en politiek;
• verhogen van de EU-inspanningen voor het behoud van biodiversiteit

De Europese Conferentie wordt afgesloten met een “Message from Ghent”, een beleidsaansporing voor de 10de Conferentie der Partijen van de Conventie voor Biodiversiteit in Nagoya.