6 April 2010 - Een slokje meer

Wat iedere automobilist al lang aan de portefeuille heeft moeten ervaren, bevestigt het Nederlandse onderzoeksbureau TNO: auto’s verbruiken meer dan de officiële cijfers beloven. Zo’n 18% meer zelfs. Wel blijkt het procentuele verschil opmerkelijk laag bij een hoog normverbruik, terwijl de zogenaamde eco-auto’s uitschieters tot 45% laten noteren. Al is er ook één opvallende constante: zowel slokoppen als spaarvarkens hebben in het echte leven zowat 1 liter per 100 kilometer meer nodig dan op papier.

Grootschalig bedrog van een miljardenindustrie? Blijkbaar niet, want voor die officiële cijfers krijgt ieder nieuw automodel op de testbank een uniform testparcours voor de kiezen. "Die test ligt al een eeuwigheid vast. De kluit belazeren is echt wel uitgesloten", zegt Joost Kaesemans van de Belgische auto-importeursvereniging Febiac: "Maar je kan de autoconstructeurs toch moeilijk verwijten dat ze zo goed mogelijk willen scoren."

Toch wringt het schoentje in die rijcyclus. Ook al bootst men een reële verkeerssituatie na, incluis een flinke hap stadsverkeer en een stukje snelwegkilometers, toch is er sinds de invoering in 1958 één en ander veranderd op onze wegen. "We weten al jaren dat er te veel stadsverkeer in de cyclus zit, want tegenwoordig doen mensen vooral veel snelwegkilometers", zegt Bruno Van Zeebroeck van de Bond Beter Leefmilieu. Nu autofabrikanten steeds fanatieker mikken op scherpe verbruikscijfers, wordt die situatie echter geëxtrapoleerd. "Om boetes te vermijden of om in aanmerking te komen voor overheidskorting en andere ecogerelateerde subsidies, proberen autoconstructeurs inderdaad zo goed mogelijk te scoren op de test. Maar precies daarom passen veel zuinige en dus ecologische auto’s niet meer binnen dit model."

Hybrides zijn zelfs helemaal toegespitst op stadsverkeer: "Het blijven de zuinigste auto’s op de markt, maar het voordeel is kleiner dan men doet uitschijnen", aldus Van Zeebroeck. Ook volgens Joost Kaesemans spelen sommige innovaties slim in op die testcyclus: "Een start-stop systeem is goed voor 7 tot 8% winst tijdens de test, maar niet in het dagelijkse verkeer."

Een nieuwe norm is volgens Kaesemans echter niet zo simpel: "Het verkeer in Rome verschilt nogal van dat in het Finse platteland. En wat met airco’s en andere verbruikers die in warme of juist heel koude landen veel frequenter worden ingezet? Een test die aansluit bij de realiteit, blijft daarom een utopie." Volgens Kaesemans is ook de rijstijl cruciaal: "Na een cursus e-positief rijden, daalt het gemiddelde verbruik met 8%, met uitschieters tot 15% en meer."

Wel kan men zich afvragen of veel zuinige auto’s nog verdienen dat ze van de overheid een steuntje in de rug krijgen omdat ze onder 115 gram CO₂ per kilometer blijven, vooral omdat juist bij hen de grootste discrepantie optreedt. "Logisch. Op de snelweg moeten die kleine motoren behoorlijk van jetje geven", aldus Kaesemans die niettemin hoopt dat we het kind niet met badwater weggooien: "Stimuli voor zuinigste en dus schoonste auto’s blijven belangrijk. Een BlueMotion die 10% afwijkt van het normverbruik is toch nog altijd beter voor het milieu dan een GTI die er pal op zit, niet? Het systeem heeft weliswaar zijn beperkingen, maar het blijft waardevol en onmisbaar om te vergelijken."

De Bond Beter Leefmilieu komt graag genuanceerd uit de hoek: "Het is goed dat zuinige auto’s worden gepromoot, ook al zijn ze minder zuinig dan men denkt. De manier waarop kan echter beter. Grote vervuilers moeten zwaarder worden belast, eventueel gebaseerd op de ecoscore. Het is voor ons een brug te ver dat autogebruik met 3 of 15% overheidskorting wordt gesubsidieerd zoals dat nu het geval is."