16 November 2010 - Hoe zich beter wapenen tegen overstromingen?

Grote delen van ons land likken momenteel hun wonden na de zware overstromingen van het afgelopen weekend die volgens deskundigen veel erger waren dan bij de vorige catastrofes in 1998 en 2002. Alhoewel overstromingen nooit volledig kunnen vermeden worden is het de vraag met welke maatregelen wij de gevolgen zoveel mogelijk kunnen beperken. Deze vraag zal de komende weken weer hoog op de politieke agenda staan.

Vlaams Milieuminister Schauvliege wil meer wachtbekkens die bovendien voorzien moeten worden van een intelligent, computergestuurd sturingssysteem. Volgens Vlaams-Brabants gouverneur Lodewijk De Witte zijn de bestaande wachtbekkens op plaatsen als Leuven en Diest er wel degelijk in geslaagd om zware wateroverlast te vermijden. “Op andere plekken zoals Londerzeel, Grimbergen en Herne hadden ze echter onvoldoende capaciteit. “Per waterloop moeten we bekijken of er bijkomende moeten aangelegd worden of de bestaande vergroot”. Burgemeester Pierre Deneyer (CD&V) van Galmaarden wil minder “administratieve rompslomp” bij de aanleg ervan. “In deze regio is er plaats, maar in de praktijk duurt het allemaal veel te lang”. Vlaams Minister-President Kris Peeters beloofde alvast de versnelde aanleg van een gepland wachtbekken op het grondgebied van Merchtem en Londerzeel.

Er zijn nog andere maatregelen nodig. Schauvliege wijst op “de stroomgebiedbeheerplannen” voor de Schelde en de Maas die recent door de Vlaamse regering werden goedgekeurd en een reeks maatregelen bevatten om overstromingen te helpen voorkomen. De procedure bij de toepassing van de watertoets, waarbij vergunningen en plannen getoetst worden op hun mogelijk effect op de waterhuishouding, moet volgens haar sterk worden vereenvoudigd. Een andere maatregel ter voorkoming van wateroverlast waar gouverneur De Witte dan weer een tandje wil bijsteken is de erosiebestrijding. “In Londerzeel bijvoorbeeld was er door de modder die van de velden afstroomde al wateroverlast nog voor de eerste beek overstroomde. Er gebeurt op vlak van erosiebestrijding al heel wat maar het gaat toch altijd moeizaam om maatregelen uitgevoerd te krijgen”.

Hermes Sanctorum ziet een verband tussen de regenval en de klimaatsverandering en pleit ervoor “dat Vlaanderen een echt omega-plan uitwerkt om zich net als andere landen voor te bereiden op de wijzigende klimaatsomstandigheden”. Ons land moet een voorbeeld nemen aan Nederland “waar de hevige regens de voorbije dagen aanzienlijk minder schade hebben aangericht dan bij ons”. Ook hij wijst erop dat de planning van natuurlijke overstromingsgebieden nog steeds veel te traag loopt. De watertoets die bouwen in risicogebieden moet voorkomen wordt nog steeds onvoldoende ernstig genomen. Bovendien kampt ons land met een nefaste erfenis van het verleden waarin teveel bouwvergunningen werden afgeleverd in gebieden die een risico vormden voor overstromingen en het natuurlijk bergingsvermogen van bodems en rivieren tegengegaan werd door het recht trekken en indammen van waterlopen.