ANTWERPEN - In het kader van de duurzame herontwikkeling van brownfieldzone Petroleum-Zuid tot het Blue Gate Antwerp – met duurzaamheid als rode draad – vond in het gerenoveerde voormalige goederenstation Antwerpen-Zuid een debatavond over groene energie plaats.
Diverse sprekers spraken zich uit voor een grondige aanpassing van de bestaande subsidiëringssystemen.
"Eigenlijk subsidiëren wij niet de ontwikkeling van eigen industriële activiteiten in vernieuwbare energie, maar de import van onder meer PV-panelen en biomassa uit het buitenland," zette Peter Van Humbeeck van de Sociaal Economische Raad van Vlaanderen (Serv) de toon. Hij noemde geen projecten bij naam, maar slechts enkele dagen eerder was het Duitse E.On in het nieuws gekomen met plannen voor biomassacentrales met ingevoerde houtpellets als brandstof in Antwerpen en Genk. André Jurres, stichter en topman van NPG Energy, pookte het vuurtje nog wat aan: "We kunnen ons aanvragen of het wel zinvol is hout als brandstof te gebruiken."
Van Humbeeck: "Andere landen organiseren hun subsidiëring meer in functie van de uitbouw van hun eigen bedrijven." Een op de binnenlandse markt gerichte ondersteuning kan wel de ambitie van de eigen bedrijven temperen om zich op buitenlandse markten te wagen. Electrawinds, hier vertegenwoordigd door Andries Teerlynck onplooit zich almaar verder in het buitenland. Maar ook hier klinkt kritiek op de huidige subsidiëring. "Zelfs de productie met fossiele en nucleaire brandstoffen krijgt nog altijd steun." "Het systeem met GSC- en WKK-certificaten heeft de grens van zijn mogelijkheden bereikt", wees Jurres op de toegenomen maatschappelijke kosten. In Vlaanderen keren de netbeheerders de subsidies voor groene energie uit, maar ze rekenen die kosten door in de nettarieven van alle klanten. Naarmate meer huishoudens en bedrijven met grote dakoppervlakken meer zonnepanelen plaatsen, lopen de energiekosten voor bewoners van bijvoorbeeld appartementen, huurhuizen en villa's in een bos almaar forser op.
Ook de dominante positie van Electrabel op de Belgische markt kwam ter sprake. "De huidige subsidiemechanismen op basis van volumes versterken de bestaande dominante positie van Electrabel," aldus Van Humbeeck. Maar Chris De Groof, professor aan Universiteit Antwerpen en directeur-generaal strategie bij Electrabel, liet zich niet in de hoek drummen. "Die dominante positie brengt met zich mee dat Electrabel voor alles de verantwoordelijkheid krijgt opgedrongen, ook voor totaal tegenstrijdige zaken. "Electrabel doet niets voor de productie van hernieuwbare energie in België, beweren Greenpeace en Groen! Electrabel domineert in (n.v.d.r.gesubsidieerde) hernieuwbare energieproductie, klagen anderen."
"De markten van Duitsland, Frankrijk en de Benelux groeien naar elkaar toe, om samen één grote Centraal-West-Europese markt te vormen. In die grotere markt bedraagt het aandeel van Electrabel ongeveer 8%." De Groof verdedigde ook de aanwezigheid van Electrabel in zowel grijze als groene energie: "Een van de gevolgen van lokale hernieuwbare energieproductie is dat initiatiefnemers hun investeringen moeten diversifiëren. Maar ook voor uitbaters van grote, gecentraliseerde productieparken speelt ze mee: hun installaties moeten de verschuivingen in de aanbodcurves kunnen opvangen en uitvlakken."
André Jurres: "We moeten niet teveel naar het verleden kijken. Electrabel heeft er zelf geen schuld aan dat het een marktdominantie heeft verworven, de overheid heeft dit in de hand gewerkt. Maar alle toekomstige grootschalige investeringen in energie moeten via consortia op internationale schaal plaatsvinden, waarin geen enkele partij een aandeel heeft van meer dan 20%."
Electrabel kreeg niet alleen kritiek, maar ook een pluimpje. Uit heel onverwachte hoek zelfs: van Guido Camps, directeur bij de federale markttoezichthouder Creg, in heel wat energieke gevechten een grote tegenspeler van Electrabel. "Sommige technologieën worden erg genereus ondersteund. De doorrekening van de kosten daarvan naar de eindgebruikers is ondoorzichtig, behalve bij Electrabel." Camps merkte ook op dat hernieuwbare energieproductie veel sterker wordt gesteund dan maatregelen voor efficiënt energieverbruik, hoewel het economisch rendement daarvan hoger ligt.
ARGUS informeert en inspireert voor een duurzame, milieuvriendelijke samenleving.
De nieuwssite www.argusactueel.be brengt nieuws en actualiteit over milieu, natuur en duurzame ontwikkeling.
Maak kennis met alle andere projecten van ARGUS op www.argusmilieu.be.
