MOSKOU - Het huidige dominante model van economische groei leidt tot crisissen, sociale ongelijkheid, en het gevaar van een milieucatastrofe. Een pleidooi voor een voldoende snelle transitie naar een ander model.
MOSKOU (IPS) Het tekort aan drinkwater wordt een steeds ernstiger en grootschaliger probleem. In tegenstelling tot andere grondstoffen zijn er voor water geen alternatieven voorhanden. De beschikbare bronnen zijn beperkt, terwijl de noden van de wereldbevolking blijven groeien.
Het is eenvoudigweg niet langer mogelijk om water te blijven consumeren op het niveau van de twintigste eeuw. In arme landen sterven jaarlijks miljoenen mensen door het gebruik van onzuiver water, omdat ze gewoon geen keuze hebben. Volgens een wereldwijde studie van de Wereldgezondheidsorganisatie wordt 80 procent van de infectieziekten en epidemieën veroorzaakt door onzuiver water.
Voor we een beleid kunnen formuleren om die wereldwijde watercrisis aan te pakken, moeten we eerst de echte oorzaken kennen.
Met stip op kop staat de groei van de wereldbevolking en de toename van de productie op het vlak van landbouw, energie en industrie, de grootste verbruikers van water. Vervolgens zijn er de milieugevolgen van economische activiteiten en de vernieling van natuurlijke ecosystemen. Water en andere natuurlijke rijkdommen worden verspild in een economie die gedreven wordt door de lokroep van hyperwinsten en excessieve consumptie, en door een gebrek aan ontwikkeling in landen waar de overheid niet in staat is en vaak ook niet geneigd is om een echt waterbeheer te organiseren. Tot slot is er de wapenwedloop en de verspilling van enorme hoeveelheden rijkdom en grondstoffen in oorlogen en conflicten.
Het is dan ook duidelijk dat het waterprobleem niet succesvol opgelost kan worden als het niet in relatie wordt gezien tot de uitdagingen van de wereld en de algemene internationale context.
Green Cross International (GCI) werkt al twintig jaar lang aan die cluster van problemen: veiligheid, armoede en het milieu. Enige tijd geleden lanceerde GCI het initiatief Water voor Leven en Vrede. We stelden voor om een internationale conventie te ontwikkelen voor het recht op water. In juli 2010 erkende een resolutie door de Algemene Vergadering van de VN expliciet het menselijke recht op water en afvalwaterbeheer, en erkende dat zuiver drinkwater essentieel is voor de realisatie van alle mensenrechten.
Nu is er nood aan de praktische implementatie van dat principe. Tot nog toe hebben nog maar een handvol landen het recht op water opgenomen in hun nationale wetgeving.
GCI speelt een actieve rol in de ontwikkeling van maatregelen die tot doel hebben waterbronnen te beschermen en rationeel te beheren. GCI werkt eraan om het VN-Verdrag inzake het gebruik van internationale waterwegen, anders dan voor de scheepvaart, sneller van kracht te laten worden. Tegelijk implementeren we specifieke projecten die het recht op water garanderen.
Ik ben ervan overtuigd dat de watercrisis nauw verbonden is met de tekortkomingen van de hedendaagse economie en politiek. We leven in een tijd waarin de wereld nog altijd gebukt gaat onder de consequenties van een ernstige wereldwijde economie crisis. De eerste tekenen van heropleving mogen ons niet bedriegen.
De crisis heeft aangetoond dat het huidige dominante model van economische groei niet duurzaam is. Integendeel: het model leidt tot crisissen, sociale ongelijkheid, en het gevaar van een milieucatastrofe. Er is een duidelijke nood aan een evolutionaire meer voldoende snelle transitie naar een ander model, dat een combinatie van markten en privé-initiatieven combineert met de sociale en ecologische verantwoordelijkheden van bedrijven en overheid.
Daarvoor moeten we de doelstellingen van onze economische ontwikkeling in vraag stellen. Consumptie mag niet de enige of de belangrijkste motor van groei zijn. De economie moet geheroriënteerd worden naar doelstellingen waaronder een duurzaam milieu, volksgezondheid in de breedste zin van het woord, onderwijs, cultuur, sociale cohesie, en een krimpende kloof tussen de armen en de rijken.
Grote waterprojecten, zowel op nationaal als op internationaal niveau, kunnen een van de motoren worden in een nieuw ontwikkelingsstadium van de wereldeconomie.
De wereld heeft nood aan een nieuwe politieke architectuur, een nieuwe architectuur van veiligheid, global governance en duurzame ontwikkeling. Die zou gebaseerd moeten zijn op de verwerping van het confrontatiedenken of eender welke poging om de internationale relaties te domineren en op de demilitarisatie van de internationale politiek. Enkel op die basis zullen we in staat zijn om de belangrijkste uitdagingen van deze eeuw tot een goed einde te brengen: de uitdaging van veiligheid, de uitdaging van armoede en ontwikkeling, en de uitdaging van de wereldwijde milieucrisis.
ARGUS informeert en inspireert voor een duurzame, milieuvriendelijke samenleving.
De nieuwssite www.argusactueel.be brengt nieuws en actualiteit over milieu, natuur en duurzame ontwikkeling.
Maak kennis met alle andere projecten van ARGUS op www.argusmilieu.be.
